2

پایان پخش مستند سه شنبه 14جولای، آغازگر شیوه ای نو در مستندسازی

  • کد خبر : 9793
  • 16 نوامبر 2021 - 12:05
پایان پخش مستند سه شنبه 14جولای، آغازگر شیوه ای نو در مستندسازی
سه شنبه 14جولای؛ اگرچه با قالب مستند در کنداکتور شبکه اول سیما قرار گرفت؛ اما از همان ابتدا برای مخاطب اتمسفر جدیدی را تعریف می‌کند.

به گزارش جهان تیتر، سه شنبه 14جولای؛ اگرچه با قالب مستند در کنداکتور شبکه اول سیما قرار گرفت؛ اما از همان ابتدا برای مخاطب اتمسفر جدیدی را تعریف می‌کند. دفتر کار محققی کهنه کار با بازی احمد نجفی، طراحی صحنه، نورپردازی‎ چشم نواز در کنار قاب‌هایی که همچون فیلمهای سینمایی بسته شده‌اند، و پنجره ای رو به یک مهمانسرای قدیمی با خرده داستان‌های خاص خود، همگی نشان از این دارد که مخاطب با یک اثر کاملا نمایشی و پرونده ای روبه رو است که دراماتیزه شده است.

در و دیوار دفتر کار محقق، هر کدام به نحوی با قاب، عکس، اشیاء و بریده‌های روزنامه طراحی شده است. ابتدا به نظر میرسد تمام اینها صرفا یک صحنه آرایی طبیعی است اما با نزدیک شدن دوربین که از قضا برای همین پلانهای به ظاهر ساده هم از نور و تصاویر هدفمند استفاده شده است، نشان از این دارد که تک تک اجزا صحنه قرار است نقش بازیگران بی جان ِ این فیلم را ایفا کنند.

برای هر موضوعی که طرح می‌شود، هم سند آن موجود است؛ هم عکس، فیلم، روزنامه‌ها، اخبار رسانه ها، و مصاحبه با راویان، این تاکیدی است که فیلمساز برای متقن بودن مستند ارائه کرده و نمایشی بودن فضای فیلم نه تنها خدشه ای به اصل موضوع وارد نمی‌کند بلکه همه‌ی عناصر موجود در خدمت سوژه است.

حضور احمد نجفی هم که نقش محوری، تکمیل کننده و جایگاه دانای کل را دارد، علاوه بر صدا و چهره بازیگر که حالا رنگ و بویی از سالها تجربه در آن نهفته است، و در بسیاری از سکانس های فیلم آنجا که نه نریشنی هست و نه دیالوگی برای کمک به ارئه بازی دلخواه، تجربه سالها حضور آقای نجفی جلوی دوربین خودنمایی میکند. سکانس هایی چون ترور سردار سلیمانی و انتخابات سال 1388 که صرفا با استفاده از زبان بدن؛ نمایش داده میشود دلیلی بر این ادعاست.

در آثار مستند، بخصوص فیلم های با موضوعات حساس اینچنینی که تابع حوادث است و نقاط عطف نیز به همان تکیه می‌کند؛ نوشتن یک فیلمنامه کنترل شده کار راحتی نیست، اما در این فیلم ردپای فیلمنامه ای با ساختارهای کلاسیک دیده می‌شود. در شروع فیلم مخاطب خلاصه تاریخ پرونده هسته ای را مرور میکند. سپس تیتراژ و شروع روز کاری جدید بازیگر را تماشا می‌کند. در ادامه قصه‌های فرعی مهمانسرای سفیر نیز اضافه می‌شود، در آخر هم فیلم با یک علامت سوال بیننده را راهیِ قسمت بعد میکند.

نقش مهمانسرای سفیر ابتدا عجیب و بی محتوا به نظر میرسد، اما اینجا همان نقطه ای است که به عنوان آبشش‌های فیلم باید از آن نام برد. زمانی که بیننده با حجم گسترده ای از اطلاعات، تصاویر و نریشن روبه رو است، محقق با فنجان چایی جلوی پنجره رفته تا با دنبال کردن قصه هاشم صاحب مهمانسرا با بازی جلیل فرجاد، مخاطب برای لحظه ای از قصه‌ی هسته‌ای جدا و برای ورود به ماجرای جدید در ادامه فیلم آماده شود. اگرچه در این بین قصه هاشم و فرزندانش نیز بی مرتبط با فیلم نیست.

مجموعه ای طولانی که در دفتر کار و فضایی محدود ساخته شده و غیر از یک سکانس(ترور شهدای هسته ای) فیلمساز هرگز به فضای بیرونی نمیرود ممکن است خسته کننده باشد. چه بسا با تغییر فضا و وارد کردن چند شخصیت جدید به دفتر کار محقق میشد تنوع ایجاد کرد اما ظاهرا به هر دلیلی فیلمساز تصمیم ندارد بیش از این وارد فضاهای نمایشی و دیالوگهای دو نفره و چند نفره شود، و صرفا صحبتهای محقق با دستیار و خدمتکار انجا آقا رحمت و تماسهای تلفنی اکتفا میکند.

قسمت پایانی فیلم اما کاملا متفاوت است، همکار محقق پیشنهاد یک تحقیق جدید با موضوع دفاع مقدس آماده کرده، حتی پیشاپیش برای تغییر دکور دفتر کار او نقشه‌هایی کشیده و قاب عکسهایی از فرمانده‌هان جنگ را آماده کرده است. قصه ی فیلم در حالی که همچنان در بستر موضوع هسته ای میگذرد و ایران آخرین گام از کاهش تعهدات برجامی را بر میدارد، نمایش قاب عکس شهدای هشت سال دفاع مقدس و پخش فیلم دیده‌بان آقای حاتمی کیا؛ فضای فیلم را تغییر می‌دهد، زمانی هم که ترور سردار شهید حاج قاسم سلیمانی رخ میدهد اوج داستان است؛ به نحوی که قصه ی مهمانسرا با تفحس فرزند شهید آقاهاشم نیز به سرانجام میرسد.

در لحظات پایانی مجموعه، شخصیت فیلم “دیده‌بان” نیز گرای نیروهای بعثی را به توپخانه‌ی خودی میدهد؛ موسیقی اوج میگیرد؛ محقق آخرین قاب عکس را که متعلق به سردار شهید سلیمانی است روی دیوار نصب میکند. موشکباران پایگاه های آمریکا در عراق و خروج احمد نجفی از دفترش نیز سکانس پایانی “سه شنبه 14 جولای” است.

این مجموعه‌ی تلویزیونی، موضوعی مستند را با شکل و ساختاری جدید پیش روی مخاطبان شبکه اول سیما قرار داد، مجموعه ای که از تولیدات شبکه مستند است. فیلمنامه نویس و کارگردان آن سید محمد جواد حسینی و تهیه کنندگی اثر نیز بر عهده‌ی عباس هنرمند.

بیشتر بخوانید:

سه شنبه 14 جولای، ساختار و فرمی نو در خدمت مستندسازی

نمایش قسمت جدید سه شنبه 14 جولای

لینک کوتاه : https://www.jahantitr.com/?p=9793

ثبت دیدگاه

قوانین ارسال دیدگاه
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.